در پژوهش جدید که با مشارکت و هدایت محققان دانشگاه‌های مختلف، از جمله دانشگاه استرالیای غربی انجام شده، داده‌های ۱۱ مطالعه طولانی‌مدت از چندین گروه تحقیقاتی بین‌المللی مورد گردآوری و تحلیل قرار گرفته است. داده‌ها در مجموع بیش از ۲۶هزار مرد در سنین مختلف را شامل می‌شد و همه شرکت‌کنندگان دست‌کم پنج سال تحت پیگیری قرار داشتند.

نتایج نشان داد مردانی که سطح تستوسترون پایین‌تری دارند، در مقایسه با افرادی که از سطح بالاتری از این هورمون برخوردارند، در سال‌های بعد با خطر بیشتری برای ابتلا به سرطان و همچنین مرگ ناشی از آن روبه‌رو هستند. این ارتباط به‌ویژه در افرادی که سطح تستوسترون آن‌ها در پایین‌ترین گروه اندازه‌گیری‌شده قرار داشت، واضح‌تر دیده شد.

براساس تحلیل داده‌ها، زمانی که سطح تستوسترون از آستانه مشخصی پایین‌تر می‌آمد، روند افزایش خطر آغاز می‌شد؛ به‌طوری که زیر حدود ۸٫۶ نانومول بر لیتر، احتمال مرگ ناشی از سرطان به‌طور قابل‌توجهی بیشتر می‌شد. برای تشخیص سرطان نیز الگوی مشابهی دیده شد و از حدود ۷٫۳ نانومول بر لیتر به پایین، خطر ابتلا افزایش پیدا می‌کرد.

افزایش خطر حتی پس از در نظر گرفتن عواملی مانند سن و سایر شرایط سلامت نیز پابرجا باقی ماند. پژوهشگران همچنین مشاهده کردند که این الگو فقط محدود به مرگ ناشی از سرطان نیست، بلکه در تشخیص اولیه بیماری نیز قابل مشاهده است؛ به این معنا که سطح پایین تستوسترون هم با احتمال بیشتر ابتلا و هم با پیامدهای بدتر بیماری همراه بوده است.

مصرف خودسرانه مکمل‌های تستوسترون برای کاهش خطر سرطان توصیه نمی‌شود

با‌این‌حال، پژوهشگران تأکید می‌کنند یافته‌ها به هیچ‌وجه به معنای «تستوسترون پایین باعث سرطان می‌شود» نیست. به گفته آن‌ها، تستوسترون بیشتر می‌تواند نوعی نشانگر زیستی برای وضعیت کلی سلامت بدن باشد تا عامل مستقیم بیماری.

بو ییپ، متخصص غدد از دانشگاه استرالیای غربی و یکی از نویسندگان مطالعه، می‌گوید هدف از تحقیق روشن کردن این موضوع بوده که آیا سطح هورمون‌های جنسی در خون می‌تواند با خطر ابتلا یا مرگ ناشی از سرطان در آینده ارتباط داشته باشد یا نه.

ییپ تأکید می‌کند: مردانی که به هر دلیل با سطح پایین تستوسترون مواجه هستند، نباید خودسرانه به سراغ مکمل‌های هورمونی بروند، بلکه لازم است تحت بررسی پزشکی کامل قرار بگیرند؛ چرا که این وضعیت ممکن است نشانه‌ای از مشکلات یا عوامل خطر دیگر در بدن باشد.

نکته جالب در پژوهش، نبود ارتباط مشخص میان تستوسترون و سرطان پروستات بود که با توجه به نقش حساس این غده به هورمون‌های جنسی تا حدی غیرمنتظره به نظر می‌رسد. با‌این‌حال، برخی هورمون‌های مرتبط دیگر مانند SHBG و هورمون لوتئینه‌کننده با افزایش احتمال تشخیص سرطان پروستات همراه بودند.

درمجموع، پژوهشگران می‌گویند سطح هورمون‌ها می‌تواند به‌عنوان هشدار زودهنگام برای برخی مشکلات جدی سلامت، از جمله سرطان، در نظر گرفته شود و شاید در آینده به شناسایی افراد در معرض خطر کمک کنند.

پژوهش در ژورنال The Lancet Healthy Longevity منتشر شده است.