اکسیوس نوشت: دو مقام اسرائیلی اعلام کردند که اسرائیل با فروش جنگندههای F-35 توسط آمریکا به عربستان سعودی مخالفتی ندارد، اما این معامله باید منوط به عادیسازی کامل روابط ریاض با تلآویو باشد. این مسأله اهمیت ویژهای پیدا کرده است، زیرا انتظار میرود محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، روز سهشنبه با دونالد ترامپ در کاخ سفید دیدار کند و موضوع فروش F-35، توافق امنیتی آمریکا-عربستان و امکان عادیسازی روابط با اسرائیل، محور این ملاقات خواهد بود.
به گزارش انتخاب، ترامپ در تماس تلفنی ماه گذشته با ولیعهد سعودی گفته بود که با پایان یافتن جنگ غزه، انتظار دارد عربستان به سمت عادیسازی روابط با اسرائیل حرکت کند. همچنین او به خبرنگاران در هواپیمای ریاستجمهوری اعلام کرد که قصد دارد درباره امکان عادیسازی روابط عربستان با اسرائیل و همچنین یک معامله احتمالی تسلیحاتی شامل جنگندههای F-35 با MBS مذاکره کند. او اظهار داشت: «امیدوارم عربستان به زودی وارد توافقات ابراهیم شود.» ترامپ همچنین تأیید کرد که در حال بررسی یک معامله تسلیحاتی با عربستان است که شامل جنگندههای F-35 میشود.
مقامهای اسرائیلی گفتهاند که اسرائیل مخالفتی با فروش F-35 به عربستان ندارد، اما تأکید کردهاند که این فروش باید بخشی از عادیسازی کامل روابط با اسرائیل باشد. یکی از مقامات اسرائیلی گفت: «ما به دولت ترامپ اطلاع دادهایم که تحویل F-35 به عربستان باید مشروط به عادیسازی روابط عربستان با اسرائیل باشد.» وی افزود که تحویل جنگندهها بدون دریافت هیچ دستاورد دیپلماتیک «اشتباه و ضدتولیدی» خواهد بود. مقام دوم اسرائیلی تأکید کرد: «برخلاف فروش F-35 به ترکیه که به شدت با آن مخالفت کردیم، نگرانی کمتری درباره فروش این سیستم تسلیحاتی به عربستان داریم، اگر بخشی از همکاری امنیتی منطقهای و در چارچوب توافقات ابراهیم باشد، مانند آنچه با امارات داریم.»
مسأله مهم دیگر، حفظ برتری کیفی نظامی اسرائیل (QME) در منطقه است. اسرائیل در حال حاضر تنها کشوری در منطقه است که F-35 دارد و تحویل این جنگندهها به عربستان میتواند تعادل نظامی منطقه را تغییر دهد و بر برتری کیفی نظامی اسرائیل تأثیر بگذارد. حفظ این برتری، بخشی از توافقات طولانیمدت بین اسرائیل و دولتهای مختلف آمریکا از دههها پیش بوده و در سال ۲۰۰۸ به صورت قانونی توسط کنگره به رسمیت شناخته شد.
در توافقات ابراهیم در سال ۲۰۲۰، اسرائیل با تحویل F-35 به امارات موافقت کرد، مشروط به تضمینهای امنیتی متعدد. این معامله تاکنون محقق نشده است، زیرا دولت بایدن خواستار محدودیت استفاده از این جنگندهها شده است. در صورت اجرای معامله F-35 با عربستان، اسرائیل احتمالاً خواستار تضمینهای امنیتی مشابه خواهد شد، به ویژه به دلیل نزدیکی جغرافیایی عربستان به اسرائیل. مقام اسرائیلی گفته است که پرواز یک F-35 از عربستان به اسرائیل تنها چند دقیقه طول میکشد و اسرائیل احتمالاً خواستار این خواهد بود که این جنگندهها در پایگاههای هوایی غربی عربستان مستقر نشوند.
مقامهای آمریکایی به سعودیها گفتهاند که انتظار دارند در دیدار ترامپ و MBS پیشرفتهایی در این زمینه حاصل شود، هرچند اختلافات گسترده بین سعودیها و اسرائیل همچنان پابرجاست. بزرگترین اختلاف به خواسته سعودیها برای تعهد نتانیاهو به «مسیر قابل اعتماد، برگشتناپذیر و زمانبندیشده» برای تشکیل یک دولت فلسطینی مربوط میشود که تاکنون نتانیاهو از آن امتناع کرده است. دو مقام اسرائیلی به Axios گفتهاند که همچنین امیدوارند ترامپ MBS را به تعدیل خواستههایش ترغیب کند و دیدار به آغاز مذاکرات مستقیم آمریکا، عربستان و اسرائیل برای دستیابی به توافق صلح احتمالی منجر شود. یکی از مقامات اسرائیلی گفت: «سعودیها باید در این سفر موضع خود را تغییر دهند. بسیار مهم است که دیدار ترامپ و MBS به یک نقشه راه روشن برای عادیسازی روابط منجر شود.»
