بر اساس گزارش منتشر شده از سوی نیویورک تایمز، گزارش جدید آژانس اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) از فرضیه‌ای حمایت می‌کند که در آن منشا کرونا ویروس از یک نشت تصادفی آزمایشگاهی در چین بوده نه انتقال طبیعی ویروس از یک بازار محلی.

به گزارش سایت دیده‌بان ایران؛ به گفته مقام‌های مطلع، تغییر رویکرد آژانس سیا درباره منشا شیوع کرونا ویروس و دفاع از فرضیه نشت آزمایشگاهی بر اساس اطلاعات جدید نیست بلکه براساس ارزیابی شواهد موجود است.

روزنامه نیویورک تایمز همچنین نوشت: این گزارش از سوی آژانس سیا نشان می‌دهد که تحلیل این آژانس شامل یک بررسی دقیق‌تر از شرایط در آزمایشگاه‌های به شدت امنیتی در استان ووهان، چین پیش از شیوع کروناویروس است.

مقامات گفتند که اطلاعات جدیدی پشت این تغییر آژانس وجود ندارد. بلکه بر اساس همان شواهدی است که ماه‌ها در حال بررسی است. با این حال، به گفته افرادی که با کار آژانس آشنا هستند، این تحلیل تا حدی بر اساس نگاه دقیق‌تر به شرایط آزمایشگاه‌های امنیتی بالا در استان ووهان قبل از شیوع همه‌گیری است.

به نوشته نیویورک تایمز، سخنگوی آژانس گفت که این نظریه دیگر قابل قبول است و آژانس به ارزیابی هرگونه گزارش اطلاعاتی جدید معتبر ادامه خواهد داد. برخی از مقامات آمریکایی می‌گویند که این بحث اهمیت چندانی ندارد: دولت چین در تنظیم بازارها یا نظارت بر آزمایشگاه‌های خود شکست خورد. اما برخی دیگر استدلال می کنند که این یک سوال هوشمندانه و علمی مهم است.

جان راتکلیف، مدیر جدید سیا مدتهاست که از فرضیه نشت آزمایشگاه حمایت می‌کند. او گفته است که این یک بخش اطلاعاتی حیاتی است که باید درک شود و پیامدهایی برای روابط آمریکا و چین دارد. اعلام این تغییر موضع،  مدت کوتاهی پس از آن صورت گرفت که راتکلیف گفت که دیگر نمی‌خواهد آژانس در حاشیه بحث درباره منشاء همه‌گیری کووید باشد.

راتکلیف مدت‌هاست که معتقد است ویروس به احتمال زیاد از موسسه ویروس‌شناسی ووهان پدید آمده است. مقامات گفتند که آژانس دیدگاه‌های خود را نسبت به یک رئیس جدید تغییر نمی‌دهد و ارزیابی جدید برای مدتی در حال انجام بوده است.

در هفته‌های پایانی دولت بایدن، «جیک سالیوان»، مشاور امنیت ملی، دستور بررسی طبقه بندی شده جدیدی از منشاء همه گیری را صادر کرد. به عنوان بخشی از این بررسی، مدیر قبلی آژانس، «ویلیام جی. برنز»، به تحلیلگران گفت که آنها باید در مورد منشأ کووید موضعی اتخاذ کنند، اگرچه او نسبت به نظریه‌ای که آنها باید بپذیرند، بی اعتنا بود.

یکی دیگر از مقامات ارشد ایالات متحده گفت که این تصمیم راتکلیف است که این تحلیل جدید را از حالت طبقه بندی خارج کرده و منتشر کند. از زمان شیوع این بیماری همه گیر، سوالاتی در مورد اینکه آیا دو آزمایشگاهی که ویروس کرونا را در ووهان مدیریت می‌کنند به اندازه کافی از پروتکل‌های ایمنی پیروی کرده‌اند یا خیر، مطرح شده است.

این آژانس ارزیابی جدید خود را با “اطمینان پایین” انجام داده است، به این معنی که اطلاعات پشت آن ناقص است. حتی در غیاب اطلاعات سخت، فرضیه نشت آزمایشگاهی در سازمان‌های جاسوسی در حال افزایش است. اما برخی از تحلیلگران خردمندی تغییر موقعیت در غیاب اطلاعات جدید را زیر سوال می برند.

مقامات سابق می‌گویند که از بررسی جدید اطلاعات مربوط به منشاء کووید توسط دولت ترامپ مخالف نیستند. بایدن در اوایل دولتش پس از اینکه مقامات به کاخ سفید گفتند شواهد بررسی نشده در اختیار دارند، دستور بازنگری جدید اطلاعات را صادر کرد. رتکلیف سوالاتی را در مورد سیاسی شدن در سازمان های اطلاعاتی مطرح کرده است.

راتکلیف که مدیر اطلاعات ملی در اولین دولت ترامپ بود، در مقاله‌ای برای فاکس نیوز در سال ۲۰۲۳ استدلال کرد که سیا برای جلوگیری از مشکلات ژئوپلیتیکی برای دولت بایدن، نمی خواست از فرضیه نشت آزمایشگاه استقبال کند. مشکل واقعی این است که تنها ارزیابی که آژانس می تواند انجام دهد – این است که ویروسی که بیش از یک میلیون آمریکایی را کشت از یک آزمایشگاه کنترل شده توسط C.C.P که تحقیقات آن شامل کار برای ارتش چین بود – پیامدهای ژئوپلیتیکی عظیمی دارد. او در این قطعه که با کلیف سیمز، یکی از دستیاران ارشد نوشته شده بود، گفت. C.C.P. اشاره به حزب کمونیست چین دارد. سناتور تام کاتن، جمهوری‌خواه آرکانزاس و رئیس جدید کمیته اطلاعات سنا، مدت‌هاست که گفته است فکر می‌کند بیماری همه‌گیر در یکی از آزمایشگاه‌های ووهان سرچشمه گرفته است و تغییر در قضاوت آژانس را ستوده است.

کاتن گفت: اکنون مهم‌ترین چیز این است که چین را وادار کنیم تا برای راه انداختن طاعون در جهان هزینه کند.

راتکلیف روز پنجشنبه، هنگام ادای سوگند، گفت که نگاهی به منشأ کووید اولویت «روز اول» است. او گفت: «من فکر می‌کنم هوش، علم و عقل سلیم ما واقعاً حکم می‌کند که منشا کووید، نشت از مؤسسه ویروس‌شناسی ووهان بوده است. اما سیا آن ارزیابی را انجام نداده یا حداقل آن ارزیابی را به صورت عمومی انجام نداده است. بنابراین من بر روی آن تمرکز خواهم کرد.

مقامات ارشد اطلاعاتی در دولت بایدن از روند و روش خود دفاع می کنند. آنها گفته اند که هیچ اطلاعاتی نادیده گرفته نشده است و اصرار دارند که سیاست در تحلیل آنها نقش نداشته است. این مقامات می گویند که استدلال‌های منطقی قوی هم برای نشت آزمایشگاهی و هم برای نظریه‌های علل طبیعی وجود دارد، اما به سادگی هیچ قطعه هوشمندی تعیین کننده‌ای در هیچ یک از طرفین موضوع وجود ندارد.

برای تقویت نظریه منشأ طبیعی، افسران اطلاعاتی مایلند حیوانی را پیدا کنند که آن را به انسان منتقل کرده است یا خفاشی را بیابند که حامل اجداد احتمالی کروناویروس عامل کووید است. به طور مشابه، جامعه اطلاعاتی برای جلوگیری از نشت آزمایشگاهی، مایل است شواهدی پیدا کند که نشان می‌دهد یکی از آزمایشگاه‌های ووهان روی یک ویروس پیش‌ساز کار می‌کرد که مستقیماً به همه‌گیری منجر شد. هیچ یک از این دو مدرک یافت نشد. اما رتکلیف وعده یک سیای تهاجمی‌تر را داده و ممکن است دستور دهد اقدامات بیشتری برای نفوذ به آزمایشگاه‌های ووهان یا دولت چین در جستجوی اطلاعات انجام شود.

مقامات آمریکایی گفته‌اند که رده‌های ارشد دولت چین نمی‌دانند و نمی خواهند بدانند. بنابراین اگراطلاعاتی وجود داشته باشد، احتمالاً در جایی پنهان شده است که دسترسی به آن دشوار است. مقامات اطلاعاتی که در هفته‌های اخیر با آنها مصاحبه شده است می‌گویند این امکان وجود دارد که چنین مدرکی حداقل در تئوری در آزمایشگاهی در چین وجود داشته باشد. اما، آنها گفتند، هنوز هم احتمال بیشتری وجود دارد که پاسخ به سؤالات پیرامون منشأ ویروس از طریق یک پیشرفت علمی باشد، نه یک افشاگری اطلاعاتی. در دولت بایدن، جامعه اطلاعاتی به این نظریه متمایل شد که ویروس از بازار آمده است. اما مقامات به راحتی اعتراف کردند که به  آن مطمئن نیستند.

پنج آژانس، از جمله شورای اطلاعات ملی و آژانس اطلاعات دفاعی، ارزیابی کردند که قرار گرفتن در معرض طبیعی به احتمال زیاد باعث این همه گیری شده است. اما آنها گفتند که فقط اعتماد کمی به ارزیابی خود دارند. تاکنون دو آژانس اف بی آی و وزارت انرژی، احتمال نشت آزمایشگاه را بیشتر می‌دانستند. اما نظریات آنها متفاوت است. اف بی آی معتقد است که ویروس از موسسه ویروس شناسی ووهان آمده است. وزارت انرژی روی آزمایشگاه دیگری، مرکز کنترل بیماری ووهان، شرط بندی کرد. مقامات نمی گویند که آیا سیا معتقد است یکی از آزمایشگاه‌ها منبع محتمل‌تر ویروس بوده است.

در این میان، یکی از سخنگوهای آژانس سیا خاطرنشان کرد، سایر فرضیه‌ها هم قابل قبول هستند و تاکید می‌کنند که آژانس به ارزیابی هرگونه اطلاعات جدید معتبر ادامه می‌دهد.

مقامات گفتند که اطلاعات جدیدی پشت این تغییر آژانس وجود ندارد. بلکه بر اساس همان شواهدی است که ماه‌ها در حال بررسی است. با این حال، به گفته افرادی که با کار آژانس آشنا هستند، این تحلیل تا حدی بر اساس نگاه دقیق‌تر به شرایط آزمایشگاه‌های امنیتی بالا در استان ووهان قبل از شیوع همه‌گیری است.

به نوشته نیویورک تایمز، سخنگوی آژانس گفت که این نظریه دیگر قابل قبول است و آژانس به ارزیابی هرگونه گزارش اطلاعاتی جدید معتبر ادامه خواهد داد. برخی از مقامات آمریکایی می‌گویند که این بحث اهمیت چندانی ندارد: دولت چین در تنظیم بازارها یا نظارت بر آزمایشگاه های خود شکست خورد. اما برخی دیگر استدلال می کنند که این یک سوال هوشمندانه و علمی مهم است.

جان رتکلیف، مدیر جدید سیا مدتهاست که از فرضیه نشت آزمایشگاه حمایت می‌کند. او گفته است که این یک بخش اطلاعاتی حیاتی است که باید درک شود و پیامدهایی برای روابط آمریکا و چین دارد. اعلام این تغییر موضع،  مدت کوتاهی پس از آن صورت گرفت که رتکلیف گفت که دیگر نمی‌خواهد آژانس در حاشیه بحث درباره منشاء همه‌گیری کووید باشد.

رتکلیف مدت‌هاست که معتقد است ویروس به احتمال زیاد از موسسه ویروس‌شناسی ووهان پدید آمده است. مقامات گفتند که آژانس دیدگاه‌های خود را نسبت به یک رئیس جدید تغییر نمی‌دهد و ارزیابی جدید برای مدتی در حال انجام بوده است.

در هفته‌های پایانی دولت بایدن، «جیک سالیوان»، مشاور امنیت ملی، دستور بررسی طبقه بندی شده جدیدی از منشاء همه گیری را صادر کرد. به عنوان بخشی از این بررسی، مدیر قبلی آژانس، «ویلیام جی. برنز»، به تحلیلگران گفت که آنها باید در مورد منشأ کووید موضعی اتخاذ کنند، اگرچه او نسبت به نظریه‌ای که آنها باید بپذیرند، بی اعتنا بود.

یکی دیگر از مقامات ارشد ایالات متحده گفت که این تصمیم رتکلیف است که این تحلیل جدید را از حالت طبقه بندی خارج کرده و منتشر کند. از زمان شیوع این بیماری همه گیر، سوالاتی در مورد اینکه آیا دو آزمایشگاهی که ویروس کرونا را در ووهان مدیریت می‌کنند به اندازه کافی از پروتکل‌های ایمنی پیروی کرده‌اند یا خیر، مطرح شده است.

این آژانس ارزیابی جدید خود را با “اطمینان پایین” انجام داده است، به این معنی که اطلاعات پشت آن ناقص است. حتی در غیاب اطلاعات سخت، فرضیه نشت آزمایشگاهی در سازمان‌های جاسوسی در حال افزایش است. اما برخی از تحلیلگران خردمندی تغییر موقعیت در غیاب اطلاعات جدید را زیر سوال می برند.

مقامات سابق می‌گویند که از بررسی جدید اطلاعات مربوط به منشاء کووید توسط دولت ترامپ مخالف نیستند. بایدن در اوایل دولتش پس از اینکه مقامات به کاخ سفید گفتند شواهد بررسی نشده در اختیار دارند، دستور بازنگری جدید اطلاعات را صادر کرد. رتکلیف سوالاتی را در مورد سیاسی شدن در سازمان های اطلاعاتی مطرح کرده است.

رتکلیف که مدیر اطلاعات ملی در اولین دولت ترامپ بود، در مقاله‌ای برای فاکس نیوز در سال ۲۰۲۳ استدلال کرد که سیا برای جلوگیری از مشکلات ژئوپلیتیکی برای دولت بایدن، نمی خواست از فرضیه نشت آزمایشگاه استقبال کند. مشکل واقعی این است که تنها ارزیابی که آژانس می تواند انجام دهد – این است که ویروسی که بیش از یک میلیون آمریکایی را کشت از یک آزمایشگاه کنترل شده توسط C.C.P که تحقیقات آن شامل کار برای ارتش چین بود – پیامدهای ژئوپلیتیکی عظیمی دارد. او در این قطعه که با کلیف سیمز، یکی از دستیاران ارشد نوشته شده بود، گفت. C.C.P. اشاره به حزب کمونیست چین دارد. سناتور تام کاتن، جمهوری‌خواه آرکانزاس و رئیس جدید کمیته اطلاعات سنا، مدت‌هاست که گفته است فکر می‌کند بیماری همه‌گیر در یکی از آزمایشگاه‌های ووهان سرچشمه گرفته است و تغییر در قضاوت آژانس را ستوده است.

کاتن گفت: اکنون مهم‌ترین چیز این است که چین را وادار کنیم تا برای راه انداختن طاعون در جهان هزینه کند.

رتکلیف روز پنجشنبه، هنگام ادای سوگند، گفت که نگاهی به منشأ کووید اولویت «روز اول» است. او گفت: «من فکر می‌کنم هوش، علم و عقل سلیم ما واقعاً حکم می‌کند که منشا کووید، نشت از مؤسسه ویروس‌شناسی ووهان بوده است. اما سیا آن ارزیابی را انجام نداده یا حداقل آن ارزیابی را به صورت عمومی انجام نداده است. بنابراین من بر روی آن تمرکز خواهم کرد.

مقامات ارشد اطلاعاتی در دولت بایدن از روند و روش خود دفاع می کنند. آنها گفته اند که هیچ اطلاعاتی نادیده گرفته نشده است و اصرار دارند که سیاست در تحلیل آنها نقش نداشته است. این مقامات می گویند که استدلال‌های منطقی قوی هم برای نشت آزمایشگاهی و هم برای نظریه‌های علل طبیعی وجود دارد، اما به سادگی هیچ قطعه هوشمندی تعیین کننده‌ای در هیچ یک از طرفین موضوع وجود ندارد.

برای تقویت نظریه منشأ طبیعی، افسران اطلاعاتی مایلند حیوانی را پیدا کنند که آن را به انسان منتقل کرده است یا خفاشی را بیابند که حامل اجداد احتمالی کروناویروس عامل کووید است. به طور مشابه، جامعه اطلاعاتی برای جلوگیری از نشت آزمایشگاهی، مایل است شواهدی پیدا کند که نشان می‌دهد یکی از آزمایشگاه‌های ووهان روی یک ویروس پیش‌ساز کار می‌کرد که مستقیماً به همه‌گیری منجر شد. هیچ یک از این دو مدرک یافت نشد. اما رتکلیف وعده یک سیای تهاجمی‌تر را داده و ممکن است دستور دهد اقدامات بیشتری برای نفوذ به آزمایشگاه‌های ووهان یا دولت چین در جستجوی اطلاعات انجام شود.

مقامات آمریکایی گفته‌اند که رده های ارشد دولت چین نمی‌دانند و نمی خواهند بدانند. بنابراین اگراطلاعاتی وجود داشته باشد، احتمالاً در جایی پنهان شده است که دسترسی به آن دشوار است. مقامات اطلاعاتی که در هفته‌های اخیر با آنها مصاحبه شده است می‌گویند این امکان وجود دارد که چنین مدرکی حداقل در تئوری در آزمایشگاهی در چین وجود داشته باشد. اما، آنها گفتند، هنوز هم احتمال بیشتری وجود دارد که پاسخ به سؤالات پیرامون منشأ ویروس از طریق یک پیشرفت علمی باشد، نه یک افشاگری اطلاعاتی. در دولت بایدن، جامعه اطلاعاتی به این نظریه متمایل شد که ویروس از بازار آمده است. اما مقامات به راحتی اعتراف کردند که به  آن مطمئن نیستند.

پنج آژانس، از جمله شورای اطلاعات ملی و آژانس اطلاعات دفاعی، ارزیابی کردند که قرار گرفتن در معرض طبیعی به احتمال زیاد باعث این همه گیری شده است. اما آنها گفتند که فقط اعتماد کمی به ارزیابی خود دارند. تاکنون دو آژانس اف بی آی و وزارت انرژی، احتمال نشت آزمایشگاه را بیشتر می‌دانستند. اما نظریات آنها متفاوت است.

اف بی آی معتقد است که ویروس از موسسه ویروس شناسی ووهان آمده است. وزارت انرژی روی آزمایشگاه دیگری، مرکز کنترل بیماری ووهان، شرط بندی کرد. مقامات نمی گویند که آیا سیا معتقد است یکی از آزمایشگاه‌ها منبع محتمل‌تر ویروس بوده است.

نویسنده:سعید روزافزای